by Aye Aye Soe Win on Tuesday, 6 November 2012 at 22:58 ·
၂၀၁၂
စက္တင္ဘာ ၁၈နဲ. ၁၉ ရက္မွာ၊ လာအို နိုင္ငံ က ဗီယန္တင္း ျမိဳ.ေတာ္
သို.အလည္ေရာက္ သြားျကတယ္။ ထိုင္း ျမိဳ. ျဖစ္တဲ. ဥဒုန္ဌာဏီ ကို ဘန္ေကာက္က
ေလေျကာင္းနဲ.လာ။ အဲဒီ.ကမွ ကုန္းလမ္းနဲ. ဘတ္စ္ကား စီးျပီး
လာအိုနိုင္ငံထဲ၀င္ခဲ.ျကတယ္။ ၂ရက္ပဲ ေနခဲ.တယ္။ ေတာ္ေတာ္ ပ်င္းျပီး
ျပန္လာခဲ.တယ္။ လမ္းေတြကေတာ. ဖုန္ထူေပမဲ. သပ္သပ္ယပ္ယပ္ ရွိပါတယ္။
ဒီခရီးသြား နွစ္ေယာက္ကေတာ. သြားတုန္းက ခပ္ေမာ.ေမာ.ေတြပါ။ ဂေရဟမ္ဂရင္းေရးတဲ.
စာအုပ္ေတြ ထဲက ဇတ္လိုက္ေတြလို တိတ္ဆိတ္ျငိမ္သက္ေသာျမိဳ.ကေလးမ်ား၏ ဆြဲေဆာင္ မွဳမ်ိဳး သြားရွာျက မယ္ဆိုတဲ.
စိတ္ကူးစိတ္သန္းေတြနဲ.။ သြားဖူးလာဖူးေရာက္ဖူးတဲ.ေအရွားတိုက္က
အျခားေနရာေတြမွာ၊ အထူးသျဖင္. အခ်ိဳ. ေနရာ ေသးေသးေလးေတြမွာ တခါတရံ လိုက္
ရွာစရာမလိုပဲ၊ မထင္မွတ္ထား တဲ.အခါမွ ၊ ျငိမ္ျငိမ္သက္သက္ လွပျပီး
ျငိမ္ျငိမ္သက္သက္ ဆြဲေဆာင္မွဳ ရွိေနတဲ. ေနရာ ငယ္ ေလး ေတြကို တခါတရံ
ေတြ.ဖူးပါတယ္။ ဒီတခါေတာ. ကံသိပ္မေကာင္းတာလား။ စက္တင္ဘာမွာ လလယ္မွာ
ေတာ္ေတာ္ ပူေနေသးတဲ. လာအို ျမိဳ.ေတာ္ ဗီယန္တင္းမွာ အဲတာမ်ိဳး ရွာမရ။ ဒီေတာ.
၂ရက္ပဲေနျပီးျပန္ခဲ.တယ္။
ဗီၤယန္တင္းျမိဳ.ေတာ္၏ တိတ္ဆိတ္ျခင္း
ဗီယန္တင္း မွာ ပ်င္းလို. မေပ်ာ္လို. ၂ရက္ပဲ ေနျပီး ျပန္ခဲ.တယ္ေျပာရင္ ျမိဳ.တျမိဳ.အေပၚ သိပ္ျပီး မတရားသလို ျဖစ္ေနတာမို. ဒီစာကိုေရးပါတယ္။ အေကာင္းဘက္ကေျပာရင္ ဗီယန္တင္းဟာ ေတာျမိဳ.ေလးလိုပဲ။ ျငိမ္သက္တယ္။သူ.လမ္းေတြေပၚမွာ စစ္သားေတြ မရွိဘူး။ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္၊ ေစ်းကြက္စနစ္ ေအးတယ္၊ကားမရွဳတ္ စသျဖင္.ခ်ီးက်ဳးလို.ရတယ္။ ဒီလို အျကမ္းဖ်င္း ေကာင္းကြက္အခ်ိဳ. ရွိေနေပမဲ. ၊ ဗီယန္တင္း ဟာ နိုင္ငံတခုရဲ. ျမိဳ.ေတာ္ အေနနဲ. ရွိသင္.ရွိထိုက္တဲ. အဂႍါမ်ား (လံုေလာက္စြာ) ရွိမေနရွာ။ တနည္းေျပာရရင္ နံမည္သိပ္လွတဲ. ဗီီၤယန္တင္း ျမိဳ.ေတာ္ ဟာ (မိမိအျကိဳက္နဲ.ေျပာရရင္) ျငိမ္သက္ေနလြန္းအားျကီးျပီး အေရာင္အေသြးလကၡဏာ မစံုတဲ.ေနရာ တခုလိုု၊ ဘာမွန္း အတိအက်ေျပာလို.မရတဲ. ျမိဳ.ေတာ္တခုလိုပဲ ခံစားရတယ္။
ရုပ္ပိုင္းေျခာက္ေသြ.တာသက္သက္ကို ရည္ရြယ္ျပီးဒီလို ေျပာတာမဟုတ္ပါ။ တက္ဆီ စီး ရင္း၊ တစ္လမ္း၀င္တလမ္းထြက္ ေလွ်ာက္ျကည္.ရင္း ဘယ္နိုင္င္ငံ က ဘယ္ ျမိဳ.ေတာ္ေတြနဲ.မွ လံုးလံုး မတူတဲ. ဗီယန္တင္း ကို စိတ္၀င္စားစရာေကာင္းတယ္လို.ေတာ. ထင္မိတယ္။ သူ.နိုင္ငံ ရုပ္ပိုင္း အေျခခံအေဆာက္အဦ မဖြံ.ျဖိဳးတာက တပိုင္း၊ တိတ္ဆိတ္လြန္းေနတာက တပိုင္း ဒါကိုသြားေတြ.ပါတယ္။ ဒုတိယအခ်က္က ပို စိတ္၀င္စားစရာေကာင္းပါတယ္။ ဒီ ျငိမ္သက္မွဳက ရုပ္ခ်ည္းသက္သက္ နဲ. မဆိုင္၊ ကိန္းဂဏန္းေတြနဲ. ရွင္းလင္း ေျပာဆိုလို. မရတဲ. အစိတ္အပိုင္းေတြ၊ မျမင္လြယ္တဲ. လကၡဏာေတြ ဒါေတြကိုကို ရည္ညႊန္းတာပါ။ ဥပမာ- ေက်းလက္တီးလံုးေလးနဲ.လာတဲ.သူတို. မီဒီယာမွာ ဘာေတြကို ျမင္ေအာင္ျကည္.ရမလဲ။ သူတို. စကားလံုး အတိုင္းဆို ျပည္သူေတြ ခိုလွဳံေနတဲ. သို.မဟုတ္
သူတို.နိုင္ငံ တခုတည္းေသာပါတီကေပးတဲ. သေဘာတရား ဦးေဆာင္မွဳ တဲ.။
အစိုးရ တစ္ရပ္ ဥာဏ္ပညာရွိ ျခင္း၊ မရွိျခင္း၊ သူတို.အုပ္ခ်ဳပ္ေနတဲ. ျျပည္သူေတြက သူတို. ေခတ္မွာ အလိုျပည္.ျခင္း မျပည္.ျခင္း၊ ဆန္းဆန္းျပားျပား ျမင္.ျမင္.မားမား နိုင္ငံေရး ေတာင္.တခ်က္ ေတြ လိုခ်င္မွဳ ေတြ ရွိျခင္း မရွိျခင္း ဒါေတြ ကို ျငိမ္သက္ေနတဲ. ဒီနိုင္ငံေလးမွာ သူတို. ျဖတ္သန္းခဲ.ရတဲ. သမိုင္း အခန္းဆက္အသီးသီး နဲ. ဆက္စပ္ ရွာေဖြ ျကည္.ဖို.ေတာ. လိုပါလိမ္.မယ္။ ျကည္.တတ္တဲ.သူေတြ အတြက္ သူတို.စီက လမ္းေတြ၊အ ေဆာက္အဦေတြ ၊ ေစ်းဆိုင္ေတြ၊ ဒါေတြ နဲ. ဘာမွမဆိုင္တဲ. အစိတ္အပိုင္းေတြကို အမ်ားစုဆိုတဲ. လူေတြရဲ.မ်က္နွာ၊ အသံေတြမွာ ရွာတတ္ရင္ ေတြ.ပါတယ္။ ျကားရတဲ.အသံ၊ မျကားရတဲ. အသံ ဒါေတြမွာ ထူးျခားတဲ. လူမွဳစီးပြား ရည္မွန္းခ်က္ေတြပါျခင္း၊ မပါျခင္း။ ေဒသခံေတြ သူတို. စိတ္ကိုေဖၚျပပံု၊ ဒါမ်ိဳးေတြကိုသိရမယ္ လို. ဘာမွ မေမွ်ာ္လင္.ထားေသာ္လည္း တစ္စံုတခု ကို အမွတ္မထင္ေတြ.ခဲ.ေလသလား။ ျငိမ္ေနတဲ.အရာေတြမွာ ဘာကိုမွ မေဖၚျပပဲေနတာကို္ုက ေဖၚျပမွဳ တရပ္ ျဖစ္ေနနိုင္ပါတယ္။
စစ္ေဘးသင္.ခဲ.ေသာလာအို.စ္နိုင္ငံ
ျပင္းထန္တဲ.စစ္ပြဲေတြ ေအာက္မွာ တနည္းမဟုတ္ တနည္း ေပျပားကဲ.သို. အျကိမ္ျကိမ္အေထာင္းအထုခံ ျဖစ္ခဲ.ရေသာ နိုင္ငံငယ္ေလးေတြ စာရင္းမွာ လာအိုးစ္ နိုင္ငံက ထိပ္ဆံုးမွာ ရွိေနပါတယ္။ ဒီလို နိုင္ငံမ်ိဳးကို အရွိအတိုင္း တိတိက်က် နားလည္ဖို. သိနိုင္ဖို. ဆိုတာ မလြယ္ပါဘူး။အေနာက္ဖက္ျခမ္းက အခ်ိဳ.အစိုးရနဲ. အဖြဲ.အစည္းေတြက လာ.အို.စ္ကို ကူညီမွဳေတြ ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ.- ၁၉၇၅ ေနာက္ပိုင္း မွာ၊ စစ္ေလွ်ာ္ေျကးလား၊ ဂရုဏာေျကးလား၊ ေထာက္ပံ.ကူညီမွဳ သန္.သန္.ပဲလား၊ ဒီလို အမ်ိဳးအစား မကြဲနိုင္တဲ. အေနာက္က အန္ဂ်ီအို ပေရာဂ်က္ အေရအတြက္ ကိုပဲထည္.စဥ္းစားျပီး၊ အ ေနာက္နဲ. အေရွ.ေပါင္းကူးဆက္သြယ္မွဳေတြ ျမင္.မားတိုးတက္ေနတယ္လို.ေျပာလို. မရပါ။ ျပည္သူအမ်ား ခံစား ေနထိုင္မွဳ၊ ၊သူတို.ရထားတဲ. စနစ္အေပၚ ေက်နပ္ျခင္း၊မေက်နပ္ျခင္း၊ လက္ရွိအေနအထားေပၚ ေျပာင္းလဲခ်င္စိတ္၊ မေျပာင္းလဲခ်င္စိတ္၊ ဒါေတြကို ေဘးကျကည္.တာထက္စာရင္ သူတို. ေဒသခံေတြစီက တိုက္ရုိက္ လာတဲ. ျပယုဒ္ေတြအရ၊ သူတို.ဘ၀ေတြထဲက ေဖၚျပခ်က္ေတြအရ သာစဥ္းစားသင္.ပါတယ္။ ဒါမ်ိဳးေတြ ကို လြယ္လြယ္နဲ. မေတြ.ရဘူး ဆိုရင္ မေတြ.တာလား၊ မရွိတာလား။ ဗီယန္တင္းက ေလထဲမွာ မသိမသာနဲ. ရွိေတာ. ရွိေနတယ္လို. ယံုထားတယ္။ ရွိတာက မေပၚတာပဲျဖစ္ရမယ္။ ထင္ထင္ေပၚေပၚမရွိဘူး ဆိုရင္ သူတို.မွာ ဘာရွိသလဲ။ လြယ္လြယ္ နဲ.မေပၚေတာ.လြယ္လြယ္နဲ. မေတြ.နိုင္သလိုျဖစ္ေနတယ္။
ဒီနိုင္ငံေလးမွာ လူေတြက သူတို.မွာ ရွိတာကိုျပဖို. နည္းနည္း ေႏွးေကြးတယ္လို. ေတာ. ထင္မိတယ္။ ဒီ.အျပင္- သူတို. ျမိဳ.ေတာ္က အစိုးရပိုင္ ေရဒီယို တီ ဗြီက ေတာ္ေတာ္.ေလး စိတ္ ဓါတ္က်စရာေကာင္းတယ္ လို.ထင္မိေသးတယ္။ ျမ၀တီ ထက္ ဆိုးပါတယ္။ ဒါေပမဲ. -ရုိးသားမွဳမွာေတာ. ျမ၀တီထက္ အမ်ားျကီးသာလြန္ပါတယ္။ ဒီေတာ.-- သူတို. ၀ါဒျဖန္.ခ်ီေရးက ေတာ္ေတာ္.ေလး ေခတ္ေနာက္က်ေပမဲ.၊ျမန္မာျပည္မွာ ခု ပီအာ ကိုင္ျပီး အစိုးရအလိုက် စာနယ္ဇင္းတာ၀န္ခံလုပ္ေနသူမ်ားေလာက္ေတာ. လွည္. စားနိုင္တဲ. အက်င္.ရွိပံုမရပါ။ အစိုးရ ပီအာအတြက္ သက္သက္ ျကည္.မယ္ဆိုရင္ လာအို.စ္ ေရဒီယို နဲ. ရုပ္ျမင္ က ေခတ္မမွီဆံုး ေနရာမွာ ျကယ္၅ပြင္.(ဖိုက္ဖ္စတား) ရေလာက္ေပမဲ.၊ သူ.စရုိက္နဲ.သူ ခ်စ္ဖို.ေတာ.ေကာင္းတယ္။ စိတ္ပ်က္ပ်က္နဲ. ျပံဳးမိတာက သူတို. ရဲ. တင္ျပပံုတင္ျပနည္း တခုထဲေျကာင္.ပါ။
ေနာက္တေန. သမၼတ နန္းေတာ္ ကရုံးေတြ ျပခန္းေတြ ကို သြားျကည္.တယ္။ သမၼတနန္းေတာ္က ျမစ္ကမ္းနဖူး မွာ တည္ရွိျပီး ျမိဳ.လယ္ေခါင္ က အျကီးဆံုး လမ္းမျကီး အဆံုး တည္.တည္. မွာ။ ခု အစိုးရ အဖြဲ. ရုံး( အရင္က ဘုရင္.နန္းေတာ္) မွာ အေစာင္.အက်ပ္ေတြ မရွိသေလာက္နီးနီး၊ အမ်ားျကီး မျမင္ရဘူး။ သမၼတ ရုံး၀င္း ေရွ.က ျခံျကီး ထဲ ေလွ်ာက္ျကည္.မိတယ္။ ၀င္းထဲမွာ သြားလို.ရတဲ. ေနရာ အဆံုးထိ ၀ဲယာ ပတ္ပတ္လည္က ေလွ်ာက္ျကည္.တယ္။ တိပ္ဆိပ္ေနတာပဲ။ တခ်ိန္ထဲမွာ ပဲ သူတို. ေန.တိုင္းတင္ဆက္တဲ. လာအိုအစိုးရအာေဘာ္က မီဒီယာပါ အဓိကအခ်က္ေတြ နဲ.၊ သမၼတ နန္းေတာ္ ျခံျကီးထဲက အေငြ.အသက္ကို ယွဥ္စဥ္းစားေနမိတယ္။ တိတ္ေနတာကိုပဲ သြားေတြ.တယ္။ ၁၉၇၅ မွာ ဒီနန္းေတာ္ ကို ေျမာက္ဗီယက္နန္နဲ. ဆက္သြယ္မွဳ ရွိခဲ.တဲ. လာ.အို.စ္နိုင္ငံေတာ္လို. အမည္ရွိတဲ. ေတာ္လွန္ေရးပါတီက ၀င္စီးခဲ.၀င္သိမ္းခဲ.ျပီးတဲ.ေနာက္မွာ၊ ဟိုး အေ၀းျကီးက ေလ.က်င္.ေရးစခန္းကို အပို.ခံ လိုက္ရတဲ. ေနာက္ ဆံုး လာအို.စ္ဘုရင္ နဲ. အေ၀းက အက်ဥ္းစခန္း ေလ.က်င္.ေရးေက်ာင္းမွာပဲ လူသူ မသိေသ သြားတဲ. သူ.မိသားစု အေျကာင္းလဲ နဲနဲ စဥ္းစားမိတယ္။
ဆိုရွယ္လစ္ပါတီနွင္.သူတို.မီဒီယာ
ဟိုတယ္ျပန္ေရာက္လို. တီဗီြဖြင္.ျကည္.ရင္ သူတို. ပီအာကို နဲနဲ စိတ္ပ်က္ေပမဲ.၊ cute--က်ဴ.တ္ က်ဴ.တ္ က်ဴ.တ္ လို. တခ်ိန္ထဲမွာ ပဲ ေအာ္ေအာ္ ေျပာမိတယ္။ သိပ္ ဆင္းပဲလ္ ျဖစ္တဲ. အရာေတြက တခါတခါ ေတာ္ေတာ္.ကို ခ်စ္ဖို. ေကာင္းတယ္။ သူတို.ေပါလစ္ျဗဴရုိက ေရြးထားတယ္ အစီအစဥ္ပါ။ ျမင္ေနရတာက ခပ္၀၀ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မျကီးလား ဗိုလ္မွဳးမျကီးလား။ သူမက ေက်းလက္သီခ်င္းေလးေတြ အိပဲ.ပဲ. နဲ.ဆို၊ ဒါကိုက ခ်စ္စရာ ေကာင္းတယ္ ထင္လို.ခဏခဏ ျပံဳးမိပါတယ္။ ေတာေတြ ေတာင္ေတြ ကတုတ္က်င္းေတြျကားမွာ အေသခံတိုက္ခဲ.ရတဲ. လာအို (မ်ိဳးခ်စ္) ကြန္ျမဴနစ္စစ္သားေတြ၏ ပံုရိပ္ေဟာင္းေတြ ကို ေတာသီခ်င္းေလးနဲ.တင္ျပထားတာပါ။ ၁၉၆၄ နဲ.၁၉၇၅ ျကားမွာ အေမရိကန္က သူ. နိုင္ငံျခာေရး ေပၚလစီအရ ၀င္စြက္ဖက္ထားတဲ. အခ်ိန္ လာအိုစ္ ျပည္တြင္းစစ္ အတြင္းက ပံုရိပ္ေဟာင္းေတြလည္း သူတို. ရုပ္ျမင္သံျကားမွာ ေတြ.ေနရပါေသးတယ္။ ပ်င္းပ်င္းနဲ. ဒီ အစီအစဥ္ကိုပဲ ထိုင္ျကည္.ေနမိပါေတာ.တယ္။
စိတ္ထဲမွာထင္ေနတဲ. ေပၚလာေသာ အခ်က္မ်ားကေတာ.-----အင္ဒိုခ်ိဳင္းနားသမိုင္း၊ လာအိုေတာ္လွန္ေရးပါတီ၏သမိုင္း၊ ဒီပါတီကထြင္ထားေသာပံုရိပ္မ်ား၊ ျပီးေတာ.--အစစ္္အမွန္သမိုင္းပံုရိပ္မ်ား၊ သူတို. တိုက္ခဲ.သမွ်၊ သူတို.ခံခဲ.သမွ်၊သူတို.ေသခဲ.သမွ်၊ ျပီးေတာ.သူတို.ျပန္ဖီဆန္တြန္းလွန္ခဲ.သမွ်၊ ျပီးေတာ.သူတို. ၏ လက္ရွိ တည္ေနရာ( နိုင္ငံေရးအရ၊ စီးပြား ေရးအရ)။ အေနာက္ဘက္ျခမ္းကလာတဲ. အန္ဂ်ီအိုေတြ။ အထူးသျဖင္. စစ္ျပီးနွစ္မ်ားမွာ ရခဲ.ေသာ ဂရုဏာေျကး ေဆးရုံေဆး၀ါး က်န္းမာေရး ကူညီမွဳေတြ။
တီဗီြဖန္သားေပၚက လားအို.စ္အိုင္ဒီေရာ္ေလာ္ဂ်ီက ရုိးစင္းပါတယ္။ ဟိုေရွးတုန္းက အျဖဴအမဲ ဓါတ္ပံုေဟာင္းေတြ ေမာ္ကြန္းမွတ္ တမ္း၀င္ ရုပ္ရွင္ အပိုင္းအစေတြ ကို ျပန္ျပ ျပီး၊ (ရုိးရုိး သားသားနဲ.) သူတို.သိေစခ်င္တဲ. ပါတီ.စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ကို ေျကျငာေနတဲ.ပံုမ်ိဳးပါ။ ။လားအိုးစ္ ျပည္သူေတြ ပါတီကို၊ ေက်းဇူးသိတတ္ဖို. ေန.စဥ္တင္ဆက္ေနတဲ. ရုပ္ျမင္ သံျကား ေတးသြား သရုပ္ေဖၚမ်ိဳးလို.ဆိုရမွာပါ။ အဲဒါ ျကည္.ျပီး၊ ေတာ္ေတာ.ကိုေခတ္မမွီလြန္းလို. နဲနဲ စိတ္ဓါတ္က်သြားတာကို ၀န္ခံမိပါတယ္။ ဒါေပမဲ. တဖက္ကျကည္.ရင္ အရမ္းကို က်ဴ.တ္ ျဖစ္တယ္လို.လဲထင္ပါတယ္။ ျကည္.ပါဦး။ အျဖဴအမဲ မွတ္တမ္း ရုပ္ရွင္ေတြမွာ၊ ဘာစိတ္ပ်က္စရာ ရွိသလဲ။ အင္ဒိုခ်ိဳင္းနား မွာ အလြန္ တြင္က်ယ္ခဲ.တဲ. ျပင္သစ္ကို တကယ္ ေတာ္လွန္ခဲ.တာ သူတို.ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ျပီးေတာ.- အေနာက္ဖက္ျခမ္းက အေမရိကန္အစိုးရ မက္ကာသီ၀ါဒ ကို အလြန္အက်ဴး သံုးျပီးမဆင္မျခင္ မိုးေကာင္းခဲ.ခ်ိန္မွာ၊ ကြန္ျမဳနစ္ဆို အျကီးအက်ယ္ ေျကာက္တဲ. နိုင္ငံျကီး (အထူးသျဖင္. အေမရိကန္နိုင္ငံ)ရဲ. ျပင္းထန္ျကမ္းတန္းတဲ. ဗံုးဒဏ္ေတြ ကိုလည္း ဒီ လာအို.စ္ နိုင္ငံေလးဟာ ေတာ္ေတာ္ခံခဲ.ရပါတယ္။ (၁၉၆၄နဲ. ၁၉၇၅ ျကား မွာ အေမရိက လာအို.စ္နိုင္ငံေပၚ ခ်ခဲ.တဲ. ဗံုး အေရအတြက္ က ဒုတိယကမၻာစစ္အတြင္း ဖက္ဆစ္ ဂ်ာမဏီ နဲ. ဂ်ပန္ကို ေျခမွဳန္းဖို. သံုးခဲ.တဲ. စုစုေပါင္း ဗံုးပမာဏထက္ေတာင္ပိုမ်ားတယ္လို. အေမရိကန္နိုင္ငံျခားေရး ဌာန က အတိအလင္းထုတ္ျပန္ ထားပါတယ္။ လာအို.စ္ေျမေပၚ မွာခ်ခဲ.ေသာ အေမရိကန္ဗံုးလက္နက္ေတြက စုစုေပါင္း တန္ခ်ိန္ ၂၇၀ ျဖစ္ပါတယ္)
ဥဒုန္ဌာဏီ သို. အျပန္လမ္းမွာ
ျပန္မဲ.ေန. က ဘတ္စ္ကားေပၚမွာ ေလွ်ာက္စဥ္းစားေနမိပါတယ္။ ဗီယန္တင္းက ထိုင္းနယ္စပ္ကိုျပန္လာေတာ. လမ္းေတြ ေကာင္းတာ ထပ္သတိထားမိျပန္တယ္။ အမတ္ ၆၆၄ ေယာက္ နွင္. လူေတြမ်ားလြန္းတဲ. ျမန္မာျပည္က အထူးလႊတ္ေတာ္ မ်ိဳး သူတို.မွာ၊ မရွိ လို.ပဲလား။ လာအို နိုင္ငံမွာ နိုင္ငံသံုးစြဲေငြ ဘတ္ဂ်က္ကခပ္ေသးေသးေပမဲ. သူတို.လမ္းေတြက သိပ္မဆိုး၊ေျပေျပျပစ္ျပစ္ရွိေန တာကေတာ. အမွန္ပါ။ သူတို.တခုတည္းေသာပါတီက နိုင္ငံဘတ္ဂ်က္ကို နဲနဲေလးသံုးျပီး၊ လမ္းေတြေကာင္းေအာင္ တတ္နိုင္သမွ်ေဆာင္ရြက္ထားတာကိုေတာ. စိတ္ထဲက ေအာင္.မထားနိုင္ပဲ ပါးစပ္ကကို ထုတ္ေျပာမိ ခ်ီးက်ဴးမိပါတယ္။
ဒါေပမဲ.--သူတို.စီမွာ ေက်းလက္ဓေလ.ထံုးစံ ေတြလံုးလံုးမေပ်ာက္ေစပဲ တစ္ပါတီ ထဲက အုပ္ခ်ဳပ္ခ်င္တာ၊အုပ္ခ်ဳပ္ထားတာ၊ ဒါကို ေတာ. သိပ္နားမလည္ပါ။ ေနရာတိုင္းမွာ ေက်းလက္ေတာရြာကဓေလ.ေတြနဲ.ဆိုေတာ. စစ္ပြဲ ဒဏ္ေတြေျကာင္. အဂႍါမစံု လင္ခဲ.တဲ. လာအို.စ္ နိုင္ငံေလးဟာ မလိုအပ္ပဲ ဒီေလာက္ ေႏွးေကြးမေနသင္.ဘူးလို. စိတ္နာနာနဲ.ေတြးမိတယ္။ ဒီလို မျဖစ္သင္.ဘူး။ ဒီနိုင္ငံေလး ဒီ.ထက္အမ်ားျကီးပိုေကာင္း၊ ပို ေတာက္ေျပာင္ေနသင္.တယ္လို. တေယာက္ထဲျငင္းခ်က္ ထုတ္ေနမိပါတယ္။ ဒါေပမဲ.၊ ၁၉၆၄-၁၉၇၅ ကာလ အတြင္း အေနာက္ေကာင္းကင္ က ဒီနိုင္ငံငယ္ေလးအေပၚ က်လာတဲ. ဗံုးက်ည္ဆန္ တန္၂၇၀ ဆို တဲ. လက္ေဆာင္ဆိုးေတြ ကိုပါ ထည္.စဥ္းစားလွ်င္ ---ဒီနိုင္ငံေလးကို ဘယ္သူပဲအုပ္ခ်ဳပ္ေနေန၊ ဘယ္လိုမွ အျပစ္မတင္ရက္ေတာ.ပါ။
သူတို. စီက စိုက္ပ်ိဳးနိုင္တဲ.ေျမယာေတြ ဟာ ဗံုးဒဏ္ေတြေျကာင္. အမ်ားျကီး ပ်က္ဆီးခဲ.ရတယ္။ ၁၉၇၅ ေနာက္ပိုင္းမွာ ေတာင္ ေက်းလက္ေတာရြာေတြမွာ စစ္အတြင္းက မေပါက္ခဲ.တဲ.တဲ. ဗံုးက်ည္ဆန္ ေတြ အမ်ားျကီးက်န္ ရွိေနေသးတာမို. တျဖည္းျဖည္းနဲ. ေျချပတ္လက္ျပတ္ျဖစ္လာတဲ.သူအေရအတြက္ လည္း ဒီလာအိုးစ္ နိုင္ငံမွာ တိုး တိုးလာခဲ.ပါတယ္။ (တန္ခ်ိန္ ၂၇၀ ထဲက မေပါက္ကြဲခဲ.တဲ.၊ သံုးပံု တပံု၊ တန္ခ်ိန္ ၉၀ မွ် လာအို.စ္မွာ ဒီအတိုင္းက်န္ေနပါေသးတယ္ လို.ဆိုျကတယ္)
လာအို.စ္ တစ္ပါတီ လက္ေအာက္မွာ ဆိုရွယ္လစ္ စနစ္က်င္. သံုးေနေပမဲ. သူတို.
ေပါလစ္ ျဗဴရုိ မွာလူ ျကီး ကိုးေယာက္ တဲ.။ သူတို. နွစ္စဥ္ အမ်ိဳးသား ညီလာခံမွာ
အလုပ္လုပ္တဲ. အမ်ိဳးသမီးေတြမွ အမ်ားျကီးဆိုပဲ။ လာအိုးစ္ နိုင္ငံရဲ. အျမင္.ဆံုး ပါလီမန္ သို.မဟုတ္ ထိုင္ခံု ၁၁၅ ခံု ပဲ ပါတဲ. အမ်ိဳးသား လႊတ္ေတာ္မွာ (ေယာက်ႍားေတြ ပါ၀င္တဲ. အေရအတြက္ ေလာက္နီးနီးျဖစ္လာေအာင္) ၄၇ ေယာက္ေသာ အမ်ိဳးသမီး ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ားကို လာအို.စ္ ပါတီက ျကည္ျကည္ျဖဴျဖဳနဲ.၂၀၁၁ ကစျပီး တင္သြင္းခဲ.ပါတယ္။
တပါတီ ေျကာင္. ဆုတ္ယုတ္တာေတြ ရွိသလို အလြန္ တိုးတက္ ပရုိဂရက္ဆစ္ဖ္ ျဖစ္တဲ. ဒီ တခ်က္ကိုေတာ. ရုိးရုိးသားသား ခ်ီးက်ဴးရမွာပါပဲ။ ျမန္မာလႊတ္ေတာ္မွာေတာ.- တပြင္.တည္းေသာ ေဗဒါပန္းနဲ.၊ ေရညစ္ေရပုတ္ေတြနဲ.၊ နိုင္ငံေရးသမားစစ္စစ္ မေခၚနိုင္တဲ. ၀ိသမေလာဘသား စီးပြားေရးသမားေတြနဲ.။
ဗီယန္တင္းက ထြက္လာတာ နာ ရီ၀က္ ရွိပါျပီ။ ထိုင္း နဲ. လာအို ကို ပိုင္းျခားထားတဲ. နယ္ျခားျမစ္ျကီးကို မျဖတ္ခင္ လူေတြ အားလံုးကားေပၚကဆင္းျပီး လာအို.စ္ လူ၀င္မွဳဂိတ္မွာ တန္းစီ ရ ျပန္ပါတယ္။ ကားဆက္မထြက္ခင္ လမ္းေဘးေစ်းဆိုင္ေလးေတြစီ သြားျကည္.မိပါတယ္။ လာအိုလူမ်ိဳး လမ္းေဘးေစ်းသည္ေတြ ကို လာအို.စ္ဖက္၊ ထိုင္းဖက္ နွစ္ခုစလံုးက နယ္ျခားျမိဳ.ေလးမွာအမ်ားျကီး ေတြ.ေနရပါတယ္။ သူတို. က အမ်ားျကီးပို ရုိးစင္းပါတယ္။ ပိုျပီးလည္လည္၀ယ္၀ယ္ရွိတဲ. ထိုင္းေတြ နဲ. လံုးလံုးမတူ ပါ။ ဒီ.အတြက္ သေဘာက်သလိုျဖစ္မိတယ္။ လာအို.စ္ က သာမန္ ျပည္သူျပည္သား လက္လုပ္လက္စားေတြ မွာ ဘာမွန္း မသိတဲ.၊ နွစ္သက္စရာ ေကာင္းတဲ. ျမိဳသိပ္မွဳ တမ်ိဳး ရွိတယ္။ အမ်ားစုက ထိုင္းနိုင္ငံကို မွီျပီး ပင္ပင္ပန္းပန္းစီးပြား ရွာေဖြစားေသာက္ ေနရတဲ. သူေတြပါ။ သူတို. မ်က္နွာေတြ ျကည္. ရင္ အမ်ားသူငွာေတြလိုပဲ လာအို.စ္နိုင္ငံကို ထိုင္းေလာက္ျဖစ္ျဖစ္ တိုးတက္ရင္ေကာင္းမယ္ ဆိုတဲ. သာမန္ နိုင္ငံေရးစိတ္ဆႏၵမ်ိဳးေတြနဲ.။ ဒါေပမဲ. ဒီဆႏၵကို က်ယ္က်ယ္ေလာင္ေလာင္ ေအာ္ဟစ္ မေျပာတတ္ျကတဲ. လူမ်ိဳးတမ်ိဳး။
နယ္စပ္ဂိတ္မွာ ၁၅မိနစ္ေလာက္ပဲျကာပါတယ္။ ျပီးေတာ.-နယ္စပ္မွတ္တိုင္ျဖစ္တဲ. မဲေခါင္ျမစ္ျကီးကို ျဖတ္လာျပီး ထိုင္းလူ၀င္မွဳကိုေရာက္ပါတယ္။ ျပီးလွ်င္-ဘတ္စ္ကား ေနာက္ဆံုးမွတ္တိုင္က က ထိုင္းနယ္ျခားက ေနာင္ခိုင္ ျမိဳ.။ အဲဒီ.ကေန မွ တက္ဆီငွားျပီး မိုင္ ၄၁ မိုင္ အကြာက ဥဒုန္ဌာဏီျမိဳ.ကို ဆက္ ထြက္လာခဲ.ပါတယ္။
ေကာင္းကင္ကိုေမာ္ျကည္.ေတာ.၊ျပန္တဲ.ေန.ညေနေစာင္းမွာ အပူမျပင္း၊တိမ္ေတာက္ လွပေနလို.ေက်းဇူးတင္တဲ.စိတ္ျဖစ္သြားပါတယ္။
လူဦးေရ တစ္သန္းခြဲေလာက္ ရွိတဲ. ဥဒုန္ဌာဏီ ကေတာ. တခ်ိန္တုန္းက အေမရိကန္စစ္ျပန္ေတြ၊ အေနာက္ကိုျပန္မလာခ်င္ေတာ.တဲ. အေမရိကန္စစ္ေထာက္လွမ္းေရး ၀န္ထမ္းေဟာင္းေတြ နဲ. ေတာ္ေတာ္စည္ကားပါတယ္။ ဗိယက္နမ္စစ္အျပီးမွာ အေမရိကန္ေတြနဲ. ဗီယက္နမ္ေတြ ထာ၀ရအေျချခေနထိုင္တဲ. ထိုင္းျမိဳ.ျကီးပါ။ ထိုင္းနဲ . လားအို.စ္ ႏွဳိင္းယွဥ္ရင္ တိုးတက္မွဳ ႏွဳံးေတြက ေတာ္ေတာ္ ကြာပါတယ္။ ထိုင္းနိုင္ငံ ကေတာ. အလုပ္ျဖစ္ေရးအတြက္ အားလံုးကိုလက္ခံသူေပမို.လား။ ဗီယက္နမ္၊ ကမ္ဘိုးဒီးယား၊ လာအို.စ္ ၊ျမန္မာျပည္ ဒီအိမ္နီးခ်င္းနိုင္ငံေတြက စစ္ေတြ ေျကာင္. သူက ပိုုပီး အလုပ္ျဖစ္ခဲ.၊ အလုပ္ျဖစ္ေနဆဲပဲ။ ဒီလို ေစ်းသည္ေစ်း၀ယ္ေတြနဲ. စည္ပင္ ေပါမ်ားျပီး လာေရာက္လည္ပတ္သူေတြကို စိတ္ခ်မ္းသာေစတဲ. အခ်က္အလက္မ်ားနဲ.ျပည္.စံုေလေသာ နိုင္ငံဆိုေတာ.၊ လာအို.စ္ ဖက္မွာ ၂ရက္ပဲေနခဲ.ျပီး၊ ပ်င္းလို. ထိုင္းဖက္ျခမ္းျပန္ေရာက္လာတဲ. ခရီးသည္ နွစ္ေယာက္လည္း ဥဒုန္ဌာဏီကုန္တိုက္ ေအာက္ဆံုးထပ္မွာ လမ္းေဘးညစာ စပ္စပ္ေလးေတြစား ရင္း အေမာေျဖျကပါေတာ.တယ္။
ေက်းဇူးပါ။
ေအးေအးစိုး၀င္း
နို၀င္ဘာ ၆ ၂၀၁၂
ဗီၤယန္တင္းျမိဳ.ေတာ္၏ တိတ္ဆိတ္ျခင္း
ဗီယန္တင္း မွာ ပ်င္းလို. မေပ်ာ္လို. ၂ရက္ပဲ ေနျပီး ျပန္ခဲ.တယ္ေျပာရင္ ျမိဳ.တျမိဳ.အေပၚ သိပ္ျပီး မတရားသလို ျဖစ္ေနတာမို. ဒီစာကိုေရးပါတယ္။ အေကာင္းဘက္ကေျပာရင္ ဗီယန္တင္းဟာ ေတာျမိဳ.ေလးလိုပဲ။ ျငိမ္သက္တယ္။သူ.လမ္းေတြေပၚမွာ စစ္သားေတြ မရွိဘူး။ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္၊ ေစ်းကြက္စနစ္ ေအးတယ္၊ကားမရွဳတ္ စသျဖင္.ခ်ီးက်ဳးလို.ရတယ္။ ဒီလို အျကမ္းဖ်င္း ေကာင္းကြက္အခ်ိဳ. ရွိေနေပမဲ. ၊ ဗီယန္တင္း ဟာ နိုင္ငံတခုရဲ. ျမိဳ.ေတာ္ အေနနဲ. ရွိသင္.ရွိထိုက္တဲ. အဂႍါမ်ား (လံုေလာက္စြာ) ရွိမေနရွာ။ တနည္းေျပာရရင္ နံမည္သိပ္လွတဲ. ဗီီၤယန္တင္း ျမိဳ.ေတာ္ ဟာ (မိမိအျကိဳက္နဲ.ေျပာရရင္) ျငိမ္သက္ေနလြန္းအားျကီးျပီး အေရာင္အေသြးလကၡဏာ မစံုတဲ.ေနရာ တခုလိုု၊ ဘာမွန္း အတိအက်ေျပာလို.မရတဲ. ျမိဳ.ေတာ္တခုလိုပဲ ခံစားရတယ္။
ရုပ္ပိုင္းေျခာက္ေသြ.တာသက္သက္ကို ရည္ရြယ္ျပီးဒီလို ေျပာတာမဟုတ္ပါ။ တက္ဆီ စီး ရင္း၊ တစ္လမ္း၀င္တလမ္းထြက္ ေလွ်ာက္ျကည္.ရင္း ဘယ္နိုင္င္ငံ က ဘယ္ ျမိဳ.ေတာ္ေတြနဲ.မွ လံုးလံုး မတူတဲ. ဗီယန္တင္း ကို စိတ္၀င္စားစရာေကာင္းတယ္လို.ေတာ. ထင္မိတယ္။ သူ.နိုင္ငံ ရုပ္ပိုင္း အေျခခံအေဆာက္အဦ မဖြံ.ျဖိဳးတာက တပိုင္း၊ တိတ္ဆိတ္လြန္းေနတာက တပိုင္း ဒါကိုသြားေတြ.ပါတယ္။ ဒုတိယအခ်က္က ပို စိတ္၀င္စားစရာေကာင္းပါတယ္။ ဒီ ျငိမ္သက္မွဳက ရုပ္ခ်ည္းသက္သက္ နဲ. မဆိုင္၊ ကိန္းဂဏန္းေတြနဲ. ရွင္းလင္း ေျပာဆိုလို. မရတဲ. အစိတ္အပိုင္းေတြ၊ မျမင္လြယ္တဲ. လကၡဏာေတြ ဒါေတြကိုကို ရည္ညႊန္းတာပါ။ ဥပမာ- ေက်းလက္တီးလံုးေလးနဲ.လာတဲ.သူတို. မီဒီယာမွာ ဘာေတြကို ျမင္ေအာင္ျကည္.ရမလဲ။ သူတို. စကားလံုး အတိုင္းဆို ျပည္သူေတြ ခိုလွဳံေနတဲ. သို.မဟုတ္
သူတို.နိုင္ငံ တခုတည္းေသာပါတီကေပးတဲ. သေဘာတရား ဦးေဆာင္မွဳ တဲ.။
အစိုးရ တစ္ရပ္ ဥာဏ္ပညာရွိ ျခင္း၊ မရွိျခင္း၊ သူတို.အုပ္ခ်ဳပ္ေနတဲ. ျျပည္သူေတြက သူတို. ေခတ္မွာ အလိုျပည္.ျခင္း မျပည္.ျခင္း၊ ဆန္းဆန္းျပားျပား ျမင္.ျမင္.မားမား နိုင္ငံေရး ေတာင္.တခ်က္ ေတြ လိုခ်င္မွဳ ေတြ ရွိျခင္း မရွိျခင္း ဒါေတြ ကို ျငိမ္သက္ေနတဲ. ဒီနိုင္ငံေလးမွာ သူတို. ျဖတ္သန္းခဲ.ရတဲ. သမိုင္း အခန္းဆက္အသီးသီး နဲ. ဆက္စပ္ ရွာေဖြ ျကည္.ဖို.ေတာ. လိုပါလိမ္.မယ္။ ျကည္.တတ္တဲ.သူေတြ အတြက္ သူတို.စီက လမ္းေတြ၊အ ေဆာက္အဦေတြ ၊ ေစ်းဆိုင္ေတြ၊ ဒါေတြ နဲ. ဘာမွမဆိုင္တဲ. အစိတ္အပိုင္းေတြကို အမ်ားစုဆိုတဲ. လူေတြရဲ.မ်က္နွာ၊ အသံေတြမွာ ရွာတတ္ရင္ ေတြ.ပါတယ္။ ျကားရတဲ.အသံ၊ မျကားရတဲ. အသံ ဒါေတြမွာ ထူးျခားတဲ. လူမွဳစီးပြား ရည္မွန္းခ်က္ေတြပါျခင္း၊ မပါျခင္း။ ေဒသခံေတြ သူတို. စိတ္ကိုေဖၚျပပံု၊ ဒါမ်ိဳးေတြကိုသိရမယ္ လို. ဘာမွ မေမွ်ာ္လင္.ထားေသာ္လည္း တစ္စံုတခု ကို အမွတ္မထင္ေတြ.ခဲ.ေလသလား။ ျငိမ္ေနတဲ.အရာေတြမွာ ဘာကိုမွ မေဖၚျပပဲေနတာကို္ုက ေဖၚျပမွဳ တရပ္ ျဖစ္ေနနိုင္ပါတယ္။
စစ္ေဘးသင္.ခဲ.ေသာလာအို.စ္နိုင္ငံ
ျပင္းထန္တဲ.စစ္ပြဲေတြ ေအာက္မွာ တနည္းမဟုတ္ တနည္း ေပျပားကဲ.သို. အျကိမ္ျကိမ္အေထာင္းအထုခံ ျဖစ္ခဲ.ရေသာ နိုင္ငံငယ္ေလးေတြ စာရင္းမွာ လာအိုးစ္ နိုင္ငံက ထိပ္ဆံုးမွာ ရွိေနပါတယ္။ ဒီလို နိုင္ငံမ်ိဳးကို အရွိအတိုင္း တိတိက်က် နားလည္ဖို. သိနိုင္ဖို. ဆိုတာ မလြယ္ပါဘူး။အေနာက္ဖက္ျခမ္းက အခ်ိဳ.အစိုးရနဲ. အဖြဲ.အစည္းေတြက လာ.အို.စ္ကို ကူညီမွဳေတြ ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ.- ၁၉၇၅ ေနာက္ပိုင္း မွာ၊ စစ္ေလွ်ာ္ေျကးလား၊ ဂရုဏာေျကးလား၊ ေထာက္ပံ.ကူညီမွဳ သန္.သန္.ပဲလား၊ ဒီလို အမ်ိဳးအစား မကြဲနိုင္တဲ. အေနာက္က အန္ဂ်ီအို ပေရာဂ်က္ အေရအတြက္ ကိုပဲထည္.စဥ္းစားျပီး၊ အ ေနာက္နဲ. အေရွ.ေပါင္းကူးဆက္သြယ္မွဳေတြ ျမင္.မားတိုးတက္ေနတယ္လို.ေျပာလို. မရပါ။ ျပည္သူအမ်ား ခံစား ေနထိုင္မွဳ၊ ၊သူတို.ရထားတဲ. စနစ္အေပၚ ေက်နပ္ျခင္း၊မေက်နပ္ျခင္း၊ လက္ရွိအေနအထားေပၚ ေျပာင္းလဲခ်င္စိတ္၊ မေျပာင္းလဲခ်င္စိတ္၊ ဒါေတြကို ေဘးကျကည္.တာထက္စာရင္ သူတို. ေဒသခံေတြစီက တိုက္ရုိက္ လာတဲ. ျပယုဒ္ေတြအရ၊ သူတို.ဘ၀ေတြထဲက ေဖၚျပခ်က္ေတြအရ သာစဥ္းစားသင္.ပါတယ္။ ဒါမ်ိဳးေတြ ကို လြယ္လြယ္နဲ. မေတြ.ရဘူး ဆိုရင္ မေတြ.တာလား၊ မရွိတာလား။ ဗီယန္တင္းက ေလထဲမွာ မသိမသာနဲ. ရွိေတာ. ရွိေနတယ္လို. ယံုထားတယ္။ ရွိတာက မေပၚတာပဲျဖစ္ရမယ္။ ထင္ထင္ေပၚေပၚမရွိဘူး ဆိုရင္ သူတို.မွာ ဘာရွိသလဲ။ လြယ္လြယ္ နဲ.မေပၚေတာ.လြယ္လြယ္နဲ. မေတြ.နိုင္သလိုျဖစ္ေနတယ္။
ဒီနိုင္ငံေလးမွာ လူေတြက သူတို.မွာ ရွိတာကိုျပဖို. နည္းနည္း ေႏွးေကြးတယ္လို. ေတာ. ထင္မိတယ္။ ဒီ.အျပင္- သူတို. ျမိဳ.ေတာ္က အစိုးရပိုင္ ေရဒီယို တီ ဗြီက ေတာ္ေတာ္.ေလး စိတ္ ဓါတ္က်စရာေကာင္းတယ္ လို.ထင္မိေသးတယ္။ ျမ၀တီ ထက္ ဆိုးပါတယ္။ ဒါေပမဲ. -ရုိးသားမွဳမွာေတာ. ျမ၀တီထက္ အမ်ားျကီးသာလြန္ပါတယ္။ ဒီေတာ.-- သူတို. ၀ါဒျဖန္.ခ်ီေရးက ေတာ္ေတာ္.ေလး ေခတ္ေနာက္က်ေပမဲ.၊ျမန္မာျပည္မွာ ခု ပီအာ ကိုင္ျပီး အစိုးရအလိုက် စာနယ္ဇင္းတာ၀န္ခံလုပ္ေနသူမ်ားေလာက္ေတာ. လွည္. စားနိုင္တဲ. အက်င္.ရွိပံုမရပါ။ အစိုးရ ပီအာအတြက္ သက္သက္ ျကည္.မယ္ဆိုရင္ လာအို.စ္ ေရဒီယို နဲ. ရုပ္ျမင္ က ေခတ္မမွီဆံုး ေနရာမွာ ျကယ္၅ပြင္.(ဖိုက္ဖ္စတား) ရေလာက္ေပမဲ.၊ သူ.စရုိက္နဲ.သူ ခ်စ္ဖို.ေတာ.ေကာင္းတယ္။ စိတ္ပ်က္ပ်က္နဲ. ျပံဳးမိတာက သူတို. ရဲ. တင္ျပပံုတင္ျပနည္း တခုထဲေျကာင္.ပါ။
ေနာက္တေန. သမၼတ နန္းေတာ္ ကရုံးေတြ ျပခန္းေတြ ကို သြားျကည္.တယ္။ သမၼတနန္းေတာ္က ျမစ္ကမ္းနဖူး မွာ တည္ရွိျပီး ျမိဳ.လယ္ေခါင္ က အျကီးဆံုး လမ္းမျကီး အဆံုး တည္.တည္. မွာ။ ခု အစိုးရ အဖြဲ. ရုံး( အရင္က ဘုရင္.နန္းေတာ္) မွာ အေစာင္.အက်ပ္ေတြ မရွိသေလာက္နီးနီး၊ အမ်ားျကီး မျမင္ရဘူး။ သမၼတ ရုံး၀င္း ေရွ.က ျခံျကီး ထဲ ေလွ်ာက္ျကည္.မိတယ္။ ၀င္းထဲမွာ သြားလို.ရတဲ. ေနရာ အဆံုးထိ ၀ဲယာ ပတ္ပတ္လည္က ေလွ်ာက္ျကည္.တယ္။ တိပ္ဆိပ္ေနတာပဲ။ တခ်ိန္ထဲမွာ ပဲ သူတို. ေန.တိုင္းတင္ဆက္တဲ. လာအိုအစိုးရအာေဘာ္က မီဒီယာပါ အဓိကအခ်က္ေတြ နဲ.၊ သမၼတ နန္းေတာ္ ျခံျကီးထဲက အေငြ.အသက္ကို ယွဥ္စဥ္းစားေနမိတယ္။ တိတ္ေနတာကိုပဲ သြားေတြ.တယ္။ ၁၉၇၅ မွာ ဒီနန္းေတာ္ ကို ေျမာက္ဗီယက္နန္နဲ. ဆက္သြယ္မွဳ ရွိခဲ.တဲ. လာ.အို.စ္နိုင္ငံေတာ္လို. အမည္ရွိတဲ. ေတာ္လွန္ေရးပါတီက ၀င္စီးခဲ.၀င္သိမ္းခဲ.ျပီးတဲ.ေနာက္မွာ၊ ဟိုး အေ၀းျကီးက ေလ.က်င္.ေရးစခန္းကို အပို.ခံ လိုက္ရတဲ. ေနာက္ ဆံုး လာအို.စ္ဘုရင္ နဲ. အေ၀းက အက်ဥ္းစခန္း ေလ.က်င္.ေရးေက်ာင္းမွာပဲ လူသူ မသိေသ သြားတဲ. သူ.မိသားစု အေျကာင္းလဲ နဲနဲ စဥ္းစားမိတယ္။
ဆိုရွယ္လစ္ပါတီနွင္.သူတို.မီဒီယာ
ဟိုတယ္ျပန္ေရာက္လို. တီဗီြဖြင္.ျကည္.ရင္ သူတို. ပီအာကို နဲနဲ စိတ္ပ်က္ေပမဲ.၊ cute--က်ဴ.တ္ က်ဴ.တ္ က်ဴ.တ္ လို. တခ်ိန္ထဲမွာ ပဲ ေအာ္ေအာ္ ေျပာမိတယ္။ သိပ္ ဆင္းပဲလ္ ျဖစ္တဲ. အရာေတြက တခါတခါ ေတာ္ေတာ္.ကို ခ်စ္ဖို. ေကာင္းတယ္။ သူတို.ေပါလစ္ျဗဴရုိက ေရြးထားတယ္ အစီအစဥ္ပါ။ ျမင္ေနရတာက ခပ္၀၀ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မျကီးလား ဗိုလ္မွဳးမျကီးလား။ သူမက ေက်းလက္သီခ်င္းေလးေတြ အိပဲ.ပဲ. နဲ.ဆို၊ ဒါကိုက ခ်စ္စရာ ေကာင္းတယ္ ထင္လို.ခဏခဏ ျပံဳးမိပါတယ္။ ေတာေတြ ေတာင္ေတြ ကတုတ္က်င္းေတြျကားမွာ အေသခံတိုက္ခဲ.ရတဲ. လာအို (မ်ိဳးခ်စ္) ကြန္ျမဴနစ္စစ္သားေတြ၏ ပံုရိပ္ေဟာင္းေတြ ကို ေတာသီခ်င္းေလးနဲ.တင္ျပထားတာပါ။ ၁၉၆၄ နဲ.၁၉၇၅ ျကားမွာ အေမရိကန္က သူ. နိုင္ငံျခာေရး ေပၚလစီအရ ၀င္စြက္ဖက္ထားတဲ. အခ်ိန္ လာအိုစ္ ျပည္တြင္းစစ္ အတြင္းက ပံုရိပ္ေဟာင္းေတြလည္း သူတို. ရုပ္ျမင္သံျကားမွာ ေတြ.ေနရပါေသးတယ္။ ပ်င္းပ်င္းနဲ. ဒီ အစီအစဥ္ကိုပဲ ထိုင္ျကည္.ေနမိပါေတာ.တယ္။
စိတ္ထဲမွာထင္ေနတဲ. ေပၚလာေသာ အခ်က္မ်ားကေတာ.-----အင္ဒိုခ်ိဳင္းနားသမိုင္း၊ လာအိုေတာ္လွန္ေရးပါတီ၏သမိုင္း၊ ဒီပါတီကထြင္ထားေသာပံုရိပ္မ်ား၊ ျပီးေတာ.--အစစ္္အမွန္သမိုင္းပံုရိပ္မ်ား၊ သူတို. တိုက္ခဲ.သမွ်၊ သူတို.ခံခဲ.သမွ်၊သူတို.ေသခဲ.သမွ်၊ ျပီးေတာ.သူတို.ျပန္ဖီဆန္တြန္းလွန္ခဲ.သမွ်၊ ျပီးေတာ.သူတို. ၏ လက္ရွိ တည္ေနရာ( နိုင္ငံေရးအရ၊ စီးပြား ေရးအရ)။ အေနာက္ဘက္ျခမ္းကလာတဲ. အန္ဂ်ီအိုေတြ။ အထူးသျဖင္. စစ္ျပီးနွစ္မ်ားမွာ ရခဲ.ေသာ ဂရုဏာေျကး ေဆးရုံေဆး၀ါး က်န္းမာေရး ကူညီမွဳေတြ။
တီဗီြဖန္သားေပၚက လားအို.စ္အိုင္ဒီေရာ္ေလာ္ဂ်ီက ရုိးစင္းပါတယ္။ ဟိုေရွးတုန္းက အျဖဴအမဲ ဓါတ္ပံုေဟာင္းေတြ ေမာ္ကြန္းမွတ္ တမ္း၀င္ ရုပ္ရွင္ အပိုင္းအစေတြ ကို ျပန္ျပ ျပီး၊ (ရုိးရုိး သားသားနဲ.) သူတို.သိေစခ်င္တဲ. ပါတီ.စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ကို ေျကျငာေနတဲ.ပံုမ်ိဳးပါ။ ။လားအိုးစ္ ျပည္သူေတြ ပါတီကို၊ ေက်းဇူးသိတတ္ဖို. ေန.စဥ္တင္ဆက္ေနတဲ. ရုပ္ျမင္ သံျကား ေတးသြား သရုပ္ေဖၚမ်ိဳးလို.ဆိုရမွာပါ။ အဲဒါ ျကည္.ျပီး၊ ေတာ္ေတာ.ကိုေခတ္မမွီလြန္းလို. နဲနဲ စိတ္ဓါတ္က်သြားတာကို ၀န္ခံမိပါတယ္။ ဒါေပမဲ. တဖက္ကျကည္.ရင္ အရမ္းကို က်ဴ.တ္ ျဖစ္တယ္လို.လဲထင္ပါတယ္။ ျကည္.ပါဦး။ အျဖဴအမဲ မွတ္တမ္း ရုပ္ရွင္ေတြမွာ၊ ဘာစိတ္ပ်က္စရာ ရွိသလဲ။ အင္ဒိုခ်ိဳင္းနား မွာ အလြန္ တြင္က်ယ္ခဲ.တဲ. ျပင္သစ္ကို တကယ္ ေတာ္လွန္ခဲ.တာ သူတို.ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ျပီးေတာ.- အေနာက္ဖက္ျခမ္းက အေမရိကန္အစိုးရ မက္ကာသီ၀ါဒ ကို အလြန္အက်ဴး သံုးျပီးမဆင္မျခင္ မိုးေကာင္းခဲ.ခ်ိန္မွာ၊ ကြန္ျမဳနစ္ဆို အျကီးအက်ယ္ ေျကာက္တဲ. နိုင္ငံျကီး (အထူးသျဖင္. အေမရိကန္နိုင္ငံ)ရဲ. ျပင္းထန္ျကမ္းတန္းတဲ. ဗံုးဒဏ္ေတြ ကိုလည္း ဒီ လာအို.စ္ နိုင္ငံေလးဟာ ေတာ္ေတာ္ခံခဲ.ရပါတယ္။ (၁၉၆၄နဲ. ၁၉၇၅ ျကား မွာ အေမရိက လာအို.စ္နိုင္ငံေပၚ ခ်ခဲ.တဲ. ဗံုး အေရအတြက္ က ဒုတိယကမၻာစစ္အတြင္း ဖက္ဆစ္ ဂ်ာမဏီ နဲ. ဂ်ပန္ကို ေျခမွဳန္းဖို. သံုးခဲ.တဲ. စုစုေပါင္း ဗံုးပမာဏထက္ေတာင္ပိုမ်ားတယ္လို. အေမရိကန္နိုင္ငံျခားေရး ဌာန က အတိအလင္းထုတ္ျပန္ ထားပါတယ္။ လာအို.စ္ေျမေပၚ မွာခ်ခဲ.ေသာ အေမရိကန္ဗံုးလက္နက္ေတြက စုစုေပါင္း တန္ခ်ိန္ ၂၇၀ ျဖစ္ပါတယ္)
ဥဒုန္ဌာဏီ သို. အျပန္လမ္းမွာ
ျပန္မဲ.ေန. က ဘတ္စ္ကားေပၚမွာ ေလွ်ာက္စဥ္းစားေနမိပါတယ္။ ဗီယန္တင္းက ထိုင္းနယ္စပ္ကိုျပန္လာေတာ. လမ္းေတြ ေကာင္းတာ ထပ္သတိထားမိျပန္တယ္။ အမတ္ ၆၆၄ ေယာက္ နွင္. လူေတြမ်ားလြန္းတဲ. ျမန္မာျပည္က အထူးလႊတ္ေတာ္ မ်ိဳး သူတို.မွာ၊ မရွိ လို.ပဲလား။ လာအို နိုင္ငံမွာ နိုင္ငံသံုးစြဲေငြ ဘတ္ဂ်က္ကခပ္ေသးေသးေပမဲ. သူတို.လမ္းေတြက သိပ္မဆိုး၊ေျပေျပျပစ္ျပစ္ရွိေန တာကေတာ. အမွန္ပါ။ သူတို.တခုတည္းေသာပါတီက နိုင္ငံဘတ္ဂ်က္ကို နဲနဲေလးသံုးျပီး၊ လမ္းေတြေကာင္းေအာင္ တတ္နိုင္သမွ်ေဆာင္ရြက္ထားတာကိုေတာ. စိတ္ထဲက ေအာင္.မထားနိုင္ပဲ ပါးစပ္ကကို ထုတ္ေျပာမိ ခ်ီးက်ဴးမိပါတယ္။
ဒါေပမဲ.--သူတို.စီမွာ ေက်းလက္ဓေလ.ထံုးစံ ေတြလံုးလံုးမေပ်ာက္ေစပဲ တစ္ပါတီ ထဲက အုပ္ခ်ဳပ္ခ်င္တာ၊အုပ္ခ်ဳပ္ထားတာ၊ ဒါကို ေတာ. သိပ္နားမလည္ပါ။ ေနရာတိုင္းမွာ ေက်းလက္ေတာရြာကဓေလ.ေတြနဲ.ဆိုေတာ. စစ္ပြဲ ဒဏ္ေတြေျကာင္. အဂႍါမစံု လင္ခဲ.တဲ. လာအို.စ္ နိုင္ငံေလးဟာ မလိုအပ္ပဲ ဒီေလာက္ ေႏွးေကြးမေနသင္.ဘူးလို. စိတ္နာနာနဲ.ေတြးမိတယ္။ ဒီလို မျဖစ္သင္.ဘူး။ ဒီနိုင္ငံေလး ဒီ.ထက္အမ်ားျကီးပိုေကာင္း၊ ပို ေတာက္ေျပာင္ေနသင္.တယ္လို. တေယာက္ထဲျငင္းခ်က္ ထုတ္ေနမိပါတယ္။ ဒါေပမဲ.၊ ၁၉၆၄-၁၉၇၅ ကာလ အတြင္း အေနာက္ေကာင္းကင္ က ဒီနိုင္ငံငယ္ေလးအေပၚ က်လာတဲ. ဗံုးက်ည္ဆန္ တန္၂၇၀ ဆို တဲ. လက္ေဆာင္ဆိုးေတြ ကိုပါ ထည္.စဥ္းစားလွ်င္ ---ဒီနိုင္ငံေလးကို ဘယ္သူပဲအုပ္ခ်ဳပ္ေနေန၊ ဘယ္လိုမွ အျပစ္မတင္ရက္ေတာ.ပါ။
သူတို. စီက စိုက္ပ်ိဳးနိုင္တဲ.ေျမယာေတြ ဟာ ဗံုးဒဏ္ေတြေျကာင္. အမ်ားျကီး ပ်က္ဆီးခဲ.ရတယ္။ ၁၉၇၅ ေနာက္ပိုင္းမွာ ေတာင္ ေက်းလက္ေတာရြာေတြမွာ စစ္အတြင္းက မေပါက္ခဲ.တဲ.တဲ. ဗံုးက်ည္ဆန္ ေတြ အမ်ားျကီးက်န္ ရွိေနေသးတာမို. တျဖည္းျဖည္းနဲ. ေျချပတ္လက္ျပတ္ျဖစ္လာတဲ.သူအေရအတြက္ လည္း ဒီလာအိုးစ္ နိုင္ငံမွာ တိုး တိုးလာခဲ.ပါတယ္။ (တန္ခ်ိန္ ၂၇၀ ထဲက မေပါက္ကြဲခဲ.တဲ.၊ သံုးပံု တပံု၊ တန္ခ်ိန္ ၉၀ မွ် လာအို.စ္မွာ ဒီအတိုင္းက်န္ေနပါေသးတယ္ လို.ဆိုျကတယ္)
လာအို.စ္ တစ္ပါတီ လက္ေအာက္မွာ ဆိုရွယ္လစ္ စနစ္က်င္. သံုးေနေပမဲ. သူတို.
ေပါလစ္ ျဗဴရုိ မွာလူ ျကီး ကိုးေယာက္ တဲ.။ သူတို. နွစ္စဥ္ အမ်ိဳးသား ညီလာခံမွာ
အလုပ္လုပ္တဲ. အမ်ိဳးသမီးေတြမွ အမ်ားျကီးဆိုပဲ။ လာအိုးစ္ နိုင္ငံရဲ. အျမင္.ဆံုး ပါလီမန္ သို.မဟုတ္ ထိုင္ခံု ၁၁၅ ခံု ပဲ ပါတဲ. အမ်ိဳးသား လႊတ္ေတာ္မွာ (ေယာက်ႍားေတြ ပါ၀င္တဲ. အေရအတြက္ ေလာက္နီးနီးျဖစ္လာေအာင္) ၄၇ ေယာက္ေသာ အမ်ိဳးသမီး ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ားကို လာအို.စ္ ပါတီက ျကည္ျကည္ျဖဴျဖဳနဲ.၂၀၁၁ ကစျပီး တင္သြင္းခဲ.ပါတယ္။
တပါတီ ေျကာင္. ဆုတ္ယုတ္တာေတြ ရွိသလို အလြန္ တိုးတက္ ပရုိဂရက္ဆစ္ဖ္ ျဖစ္တဲ. ဒီ တခ်က္ကိုေတာ. ရုိးရုိးသားသား ခ်ီးက်ဴးရမွာပါပဲ။ ျမန္မာလႊတ္ေတာ္မွာေတာ.- တပြင္.တည္းေသာ ေဗဒါပန္းနဲ.၊ ေရညစ္ေရပုတ္ေတြနဲ.၊ နိုင္ငံေရးသမားစစ္စစ္ မေခၚနိုင္တဲ. ၀ိသမေလာဘသား စီးပြားေရးသမားေတြနဲ.။
ဗီယန္တင္းက ထြက္လာတာ နာ ရီ၀က္ ရွိပါျပီ။ ထိုင္း နဲ. လာအို ကို ပိုင္းျခားထားတဲ. နယ္ျခားျမစ္ျကီးကို မျဖတ္ခင္ လူေတြ အားလံုးကားေပၚကဆင္းျပီး လာအို.စ္ လူ၀င္မွဳဂိတ္မွာ တန္းစီ ရ ျပန္ပါတယ္။ ကားဆက္မထြက္ခင္ လမ္းေဘးေစ်းဆိုင္ေလးေတြစီ သြားျကည္.မိပါတယ္။ လာအိုလူမ်ိဳး လမ္းေဘးေစ်းသည္ေတြ ကို လာအို.စ္ဖက္၊ ထိုင္းဖက္ နွစ္ခုစလံုးက နယ္ျခားျမိဳ.ေလးမွာအမ်ားျကီး ေတြ.ေနရပါတယ္။ သူတို. က အမ်ားျကီးပို ရုိးစင္းပါတယ္။ ပိုျပီးလည္လည္၀ယ္၀ယ္ရွိတဲ. ထိုင္းေတြ နဲ. လံုးလံုးမတူ ပါ။ ဒီ.အတြက္ သေဘာက်သလိုျဖစ္မိတယ္။ လာအို.စ္ က သာမန္ ျပည္သူျပည္သား လက္လုပ္လက္စားေတြ မွာ ဘာမွန္း မသိတဲ.၊ နွစ္သက္စရာ ေကာင္းတဲ. ျမိဳသိပ္မွဳ တမ်ိဳး ရွိတယ္။ အမ်ားစုက ထိုင္းနိုင္ငံကို မွီျပီး ပင္ပင္ပန္းပန္းစီးပြား ရွာေဖြစားေသာက္ ေနရတဲ. သူေတြပါ။ သူတို. မ်က္နွာေတြ ျကည္. ရင္ အမ်ားသူငွာေတြလိုပဲ လာအို.စ္နိုင္ငံကို ထိုင္းေလာက္ျဖစ္ျဖစ္ တိုးတက္ရင္ေကာင္းမယ္ ဆိုတဲ. သာမန္ နိုင္ငံေရးစိတ္ဆႏၵမ်ိဳးေတြနဲ.။ ဒါေပမဲ. ဒီဆႏၵကို က်ယ္က်ယ္ေလာင္ေလာင္ ေအာ္ဟစ္ မေျပာတတ္ျကတဲ. လူမ်ိဳးတမ်ိဳး။
နယ္စပ္ဂိတ္မွာ ၁၅မိနစ္ေလာက္ပဲျကာပါတယ္။ ျပီးေတာ.-နယ္စပ္မွတ္တိုင္ျဖစ္တဲ. မဲေခါင္ျမစ္ျကီးကို ျဖတ္လာျပီး ထိုင္းလူ၀င္မွဳကိုေရာက္ပါတယ္။ ျပီးလွ်င္-ဘတ္စ္ကား ေနာက္ဆံုးမွတ္တိုင္က က ထိုင္းနယ္ျခားက ေနာင္ခိုင္ ျမိဳ.။ အဲဒီ.ကေန မွ တက္ဆီငွားျပီး မိုင္ ၄၁ မိုင္ အကြာက ဥဒုန္ဌာဏီျမိဳ.ကို ဆက္ ထြက္လာခဲ.ပါတယ္။
ေကာင္းကင္ကိုေမာ္ျကည္.ေတာ.၊ျပန္တဲ.ေန.ညေနေစာင္းမွာ အပူမျပင္း၊တိမ္ေတာက္ လွပေနလို.ေက်းဇူးတင္တဲ.စိတ္ျဖစ္သြားပါတယ္။
လူဦးေရ တစ္သန္းခြဲေလာက္ ရွိတဲ. ဥဒုန္ဌာဏီ ကေတာ. တခ်ိန္တုန္းက အေမရိကန္စစ္ျပန္ေတြ၊ အေနာက္ကိုျပန္မလာခ်င္ေတာ.တဲ. အေမရိကန္စစ္ေထာက္လွမ္းေရး ၀န္ထမ္းေဟာင္းေတြ နဲ. ေတာ္ေတာ္စည္ကားပါတယ္။ ဗိယက္နမ္စစ္အျပီးမွာ အေမရိကန္ေတြနဲ. ဗီယက္နမ္ေတြ ထာ၀ရအေျချခေနထိုင္တဲ. ထိုင္းျမိဳ.ျကီးပါ။ ထိုင္းနဲ . လားအို.စ္ ႏွဳိင္းယွဥ္ရင္ တိုးတက္မွဳ ႏွဳံးေတြက ေတာ္ေတာ္ ကြာပါတယ္။ ထိုင္းနိုင္ငံ ကေတာ. အလုပ္ျဖစ္ေရးအတြက္ အားလံုးကိုလက္ခံသူေပမို.လား။ ဗီယက္နမ္၊ ကမ္ဘိုးဒီးယား၊ လာအို.စ္ ၊ျမန္မာျပည္ ဒီအိမ္နီးခ်င္းနိုင္ငံေတြက စစ္ေတြ ေျကာင္. သူက ပိုုပီး အလုပ္ျဖစ္ခဲ.၊ အလုပ္ျဖစ္ေနဆဲပဲ။ ဒီလို ေစ်းသည္ေစ်း၀ယ္ေတြနဲ. စည္ပင္ ေပါမ်ားျပီး လာေရာက္လည္ပတ္သူေတြကို စိတ္ခ်မ္းသာေစတဲ. အခ်က္အလက္မ်ားနဲ.ျပည္.စံုေလေသာ နိုင္ငံဆိုေတာ.၊ လာအို.စ္ ဖက္မွာ ၂ရက္ပဲေနခဲ.ျပီး၊ ပ်င္းလို. ထိုင္းဖက္ျခမ္းျပန္ေရာက္လာတဲ. ခရီးသည္ နွစ္ေယာက္လည္း ဥဒုန္ဌာဏီကုန္တိုက္ ေအာက္ဆံုးထပ္မွာ လမ္းေဘးညစာ စပ္စပ္ေလးေတြစား ရင္း အေမာေျဖျကပါေတာ.တယ္။
ေက်းဇူးပါ။
ေအးေအးစိုး၀င္း
နို၀င္ဘာ ၆ ၂၀၁၂
Laotian Presidential Palace at night. September 18, 2012
No comments:
Post a Comment